Nghệ thuật truyền thống trong thời đại số luôn phải đối mặt với một bài toán hóc húa là làm sao để làm mới và làm sao để không bị lãng quên giữa dòng số linh hoạt lẫn giải trí nhanh mà quan trọng là không làm biến chất di sản?

Đứng trước thử thách này, nhipsong360.vn tìm gặp nghệ sĩ trẻ Thanh Long để hiểu hơn về cái khó lẫn thuận lợi trong cách làm của người trẻ ở thời đại số hiện nay.

Phải chăng, đã là nghệ sĩ trẻ của sân khấu Cải Lương hiện nay là chọn con đường dấn thân đầy bản lĩnh?  Lấy nguyên gốc vũ đạo sân khấu và âm luật Đờn ca tài tử làm gốc rễ kiên cố, từ đó chủ động chuyển mình để thích nghi với hơi thở hiện đại.

Chuẩn mực trong từng nét vũ đạo

Với Cải lương và sân khấu Tuồng cổ mang tính ước lệ cao, đòi hỏi người nghệ sĩ phải trải qua quá trình khổ luyện từ dáng đi, thế đứng, lực và thần của nhân vật xuất phát từ tâm lý, vũ đạo đến thần thái trong ánh mắt.

Thanh Long không chọn con đường tắt, luôn giữ trọn sự chuẩn xác của ngôn ngữ hình thể - mà kép trẻ sân khấu cao 1m82 này gìn giữ như một di sản, phải vững vũ đạo trước khi đến với góc nhìn sáng tạo mới.

Sự am tường về Âm luật Đờn ca tài tử

Đờn ca tài tử di sản văn hóa phi vật thể thế giới vận hành dựa trên hệ thống lòng bản khắt khe (Bắc, Nam, Oán, Nhạc). Chính sự thấu hiểu sâu sắc này giúp người nghệ sĩ tự tin làm chủ sàn diễn mà không lo rơi vào cảnh khó xử hay lời nhạc một nẻo, tâm lý nhân vật một phương.

May mắn là sự tin tưởng của phụ huynh, và những người yêu tài tử tin tưởng, nghệ sĩ Thanh Long đã nhiều năm liền đứng lớp, và huấn luyện các câu lạc bộ đờn ca tài tử tham gia các kỳ liên hoan và đạt giải cao.

Vũ Đạo Sân Khấu & Bài Bản Tài Tử - Không Thể Thay Thế

Mọi sự sáng tạo hay cách tân của Thanh Long đều bắt đầu từ sự mài dũa khắt khe với các quy chuẩn truyền thống. Cho đến hôm nay có thể nói rằng, với Thanh Long vũ đạo là điều đắc nhất, trong quãng đường làm nghề hầu như ngày từng ngày, giờ từng giờ.

Vũ đạo sân khấu luôn theo mỗi bước chân hành trình nghề, theo vào giấc ngủ, và cuộc sống. Khán giả yêu mến nhân vật của Thanh Long trên sân khấu cũng bởi những màn vũ đạo đẹp mắt. 

Từ những hiệu ứng tốt thực tế như thế, những người bạn nghề, những bạn nhỏ yêu thích sân khấu tuồng cổ hơn và tìm đến Thanh Long và lớp vũ đạo của nghệ sĩ trẻ Thanh Long được thành lập nên ngày từng ngày vẫn được sống với nghề, rèn nghề, và gìn nghề!

Sân khấu truyền thống giữa nhịp sống số

Khi nhịp sống của khán giả được đo bằng "nhịp số" — nơi các nền tảng video ngắn và xu hướng giải trí tức thời chiếm ưu thế — nghệ thuật sân khấu truyền thống đứng trước nguy cơ thách thức lớn và làm thế nào để thích nghi?

Bài toán đặt ra cho Thanh Long là vô cùng nghiệt giã - nếu giữ nguyên khuôn mẫu cũ kỹ, anh khó lòng kéo khán giả trẻ đến với mình. Nhưng nếu phá cách chạy theo thị hiếu bề nổi, anh sẽ tự tay đánh mất cái "hồn" của người làm nghề.

Kép trẻ sân khấu với chiều cao 1m82 cho hay: "Đồng ý hiện nay môi trường số là bệ phóng để nâng tầm nghệ sĩ, bệ phóng truyền thông rất tốt, nhưng để tiến xa và được khán giả yêu mến phải xuất phát từ khả năng ca diễn, từ cái gốc sân khấu truyền thống, căn bản như: vũ đạo, âm nhạc đờn ca tài từ. Với Cải Lương - sự sáng tạo nào cũng từ nguyên bản truyền thống lung linh là điều kiện để bay vào thế giới huyền ảo hơn là công nghệ số chạm vào trái tim khán giả, đó là sự trân trọng khán giả của người nghệ sĩ - Long nghĩ như vậy và sẽ làm như vậy!"

Lấy Truyền Thống Làm Điểm Tựa Sáng Tạo

Thanh Long đã tìm thấy lời giải bằng tư duy thích nghi chủ động với hành trình làm nghề sắp tới của mình là dụng truyền thông để nâng truyền thống - hach nói cách khác sẽ có sự thay đổi phương thức truyền tải đến khán giả nhưng cốt lõi nghệ thuật vẫn phải được người nghệ sĩ trân trọng và gìn giữ!

Tối giản và hiện đại hóa thẩm mỹ thị giác được tư duy tạo hình trẻ trung, ánh sáng sân khấu tân tiến và trang phục chỉn chu vào tác phẩm - những chi tiết tưởng nhỏ mà không nhỏ giúp người trẻ dễ dàng tiếp cận với hình ảnh người nghệ sĩ truyền thống.

Thanh Long sẽ chuyển hóa và tìm ra ngôn ngữ sân khấu của mình bằng việc nâng cao tư duy qua việc học Đạo diễn sân khấu tại trường Sân Khấu Điện Ảnh TPHCM, Thanh Long chủ động kết cấu lại nhịp điệu trong cách dàn dựng vở diễn của mình, làm cho thông điệp có màu sắc mới, cô đọng, sắc nét hơn nhưng vẫn giữ nguyên từng giai điệu bài bản và kỹ thuật vũ đạo gốc.

Gìn giữ "di sản riêng" hơn một thập kỷ qua, Thanh Long chứng minh rằng sự thích nghi đúng đắn nhất không phải là từ bỏ quá khứ, mà là dùng chính những giá trị tinh hoa của Vũ đạo sân khấu và Đờn ca tài tử để tỏa sáng một cách tối ưu nhất giữa thời đại số - dụng truyền thông để nâng truyền thống.

PHONG LINH